कम्पनी बनाइसकेपछि ट्यालीमा गरिने दोस्रो मुख्य काम भनेको लेजर (Ledger) बनाउनु हो। एकाउन्टिङको भाषामा लेजर भनेको छुट्टाछुट्टै खाताहरू हुन्, जसको बिना कुनै पनि हिसाब राख्न असम्भव हुन्छ।
यस लेखमा हामी लेजर र ग्रुप भनेको के हो र यसलाई ट्यालीमा कसरी तयार पार्ने भन्ने बारेमा सिक्नेछौँ।
### १. लेजर (Ledger) र ग्रुप (Group) भनेको के हो?
* **Ledger (खाता):** व्यवसायमा धेरै व्यक्ति, बैंक, र सामानहरूसँग कारोबार हुन्छ। ती प्रत्येकको छुट्टाछुट्टै हिसाब राख्न बनाइने खातालाई लेजर भनिन्छ। जस्तै: रामसँग कारोबार गर्न 'Ram Account', बैंकको लागि 'Nabil Bank Account' र सामान खरिद गर्न 'Purchase Account' बनाइन्छ।
* **Group (समूह):** समान प्रकृतिका लेजरहरूलाई एउटै ठाउँमा राख्ने समूहलाई ग्रुप भनिन्छ। ट्यालीमा पहिले नै २८ वटा डिफल्ट ग्रुपहरू हुन्छन्। जस्तै: सबै बैंक खाताहरू 'Bank Accounts' ग्रुप भित्र पर्छन् भने ग्राहकहरूको खाता 'Sundry Debtors' ग्रुप भित्र पर्छन्।
### Tally मा Ledger कसरी बनाउने?
१. सबैभन्दा पहिले **Gateway of Tally** मेनुमा जानुहोस्।
२. **Masters** को मुनि रहेको **Accounts Info** मा क्लिक गर्नुहोस् (Tally Prime मा सिधै 'Create' मा जानुहोस्)।
३. त्यसपछि **Ledgers** मा जानुहोस् र **Create** (Single Ledger) मा क्लिक गर्नुहोस्।
4. अब **Name** को ठाउँमा खाताको नाम लेख्नुहोस् (जस्तै: Cash, Sales, Furniture आदि)।
५. **Under** को ठाउँमा त्यो लेजर कुन ग्रुपमा पर्छ, सोही ग्रुप सेलेक्ट गर्नुहोस्। (जस्तै: Furniture खातालाई 'Fixed Assets' ग्रुपमा राख्नुहोस्)।
६. अन्तिममा **Enter** थिचेर **Accept** गर्नुहोस्।
### निष्कर्ष
ट्यालीमा सही हिसाब निकाल्नका लागि लेजर बनाउँदा सही 'Under Group' छनोट गर्नु निकै महत्त्वपूर्ण हुन्छ। यदि ग्रुप गल्ती भयो भने तपाईंको Balance Sheet र Profit & Loss अकाउन्ट पनि बिग्रिन्छ।