कुनै पनि व्यवसायमा हुने विभिन्न खर्चहरू कुन विभाग, कुन शाखा वा कुन कर्मचारीका लागि भयो भनी छुट्टाछुट्टै हिसाब राख्न ट्यालीमा Cost Center र Cost Category को प्रयोग गरिन्छ। यसले व्यवसायको आन्तरिक खर्च व्यवस्थापन गर्न ठूलो मद्दत पुर्याउँछ।
### १. Cost Category र Cost Center भनेको के हो?
* **Cost Category (लागत वर्ग):** यो खर्चको मुख्य समूह हो। जस्तै: 'Departments' वा 'Branches'।
* **Cost Center (लागत केन्द्र):** यो मुख्य समूह भित्र पर्ने साना इकाइ वा शाखाहरू हुन्। जस्तै: Departments भित्र 'Marketing', 'Accounts', वा 'Production' विभागहरू पर्दछन्।
### २. Tally मा यसलाई कसरी सुचारु (Enable) गर्ने?
१. Gateway of Tally मा हुदा किबोर्डमा **F11 (Features)** थिच्नुहोस् र **F1 (Accounting Features)** मा जानुहोस्।
२. **Maintain Cost Centers** लाई **Yes** बनाउनुहोस्।
३. **More than one Cost Category** लाई पनि **Yes** बनाउनुहोस् र सेभ गर्नुहोस्।
### ३. Cost Center कसरी बनाउने र इन्ट्री गर्ने?
* **बनाउने तरिका:** Gateway of Tally > Accounts Info > Cost Categories / Cost Centers मा गएर नयाँ नामहरू सिर्जना गर्न सक्नुहुन्छ।
* **भौचर इन्ट्री गर्दा:** जब तपाईं कुनै खर्चको भौचर (जस्तै: Salary) इन्ट्री गर्नुहुन्छ, ट्यालीले स्वचालित रूपमा त्यो खर्च कुन Cost Center मा बाँडफाँड गर्ने भनेर सोध्छ। तपाईंले त्यहाँ सही विभाग र रकम छुट्टाइदिनु पर्छ।
### निष्कर्ष
ठूला-ठूला कम्पनीहरू जहाँ धेरै शाखाहरू र कर्मचारीहरू हुन्छन्, त्यहाँ कुन क्षेत्रमा कति खर्च भइरहेको छ भनी निगरानी राख्न यो फिचर निकै उपयोगी साबित हुन्छ।